NA MWANDISHI WETU, SUMBAWANGA,RUKWA

SERIKALI kupitia Ofisi ya Rais Maendeleo ya Vijana imewatambua na kuwatunuku tuzo wadau wa mbolea vijana walioonesha ubunifu katika kukuza tasnia ya mbolea nchini na kuwezesha vijana wengi kujikwamua kiuchumi na kupunguza changamoto la ajira kwa vijana.

Hayo yamebainishwa Oktoba 12, 2026 wakati wa hafla za kilele cha Kongamano la vijana lililofanyika katika ukumbi wa Nazareth Sumbawanga mkoani Rukwa kuelekea kilele cha mbio za Mwenge.

Akizungumza baada ya kupokea tuzo ya wakala bora kijana wa usambazaji wa mbolea Oraph Stanley Mhema, Mkurugenzi Mtendaji wa Kampuni ya Mhema Agrovert Limited ameeleza kuwa miaka kumi iliyopita alianza biashara yake ya mbolea kwa mtaji wa shilingi laki Sita (600,000) mpaka sasa ameweza kufikisha mtaji wa zaidi ya kiasi cha bilioni mia moja (100,000,000,000).

Mhema amesema kuwa hadi sasa amesajili mawakala vijana zaidi ya 300, huku akilenga kuongeza idadi hiyo hadi kufikia 600

Amesema mawakala hao watasaidia kusogeza pembejeo karibu na wakulima kuwaondolea usumbufu wa kusafiri umbali mrefu kuzifuata na hivyo kutekeleza azma ya Serikali ya kuhakikisha wakulima wanapata pembejeo ndani ya umbali usiozidi kilomita tano (5).

Kwa upande wake Mbunifu wa Mfumo wa kidijitali wa pembejeo za ruzuku, Mahmoud Shoo ameeleza nia yake ya kuendelea kuongeza juhudi katika kujenga mifumo ya kidijitali ili kuweza kurahisisha upatikanaji wa takwimu na kuiwezesha serikali kuweka na kupima ufikiwaji wa malengo iliyojiwekea katika kuhudumia wananchi.

Naye David Denis Mbunifu na Mwanzilishi wa Kampuni ya Cuttoff Recycle Limited aliyetunukiwa tuzo ya kutambua mchango na ubunifu wa vijana katika uzalishaji wa mbolea amewataka vijana kutumia changamoto zilizopo katika maeneo yao na kutengeneza fursa ya kujipatia kipato na kukuza uchumi wao.

Amesema, aliona changamoto ya takataka ya nywele na kuamua kuzitafiti kuona ni namna gani zinaweza kutumika katika kukuza uchumi wake na ndipo akabaini ni chanzo kizuri cha kirutubisho cha nitrojen na kuamua kuzalisha mbolea kupitia nywele.

Kwa pamoja wabunifu hawa wameishukuru serikali na kuahidi kuendelea kuweka juhudi katika kazi zao na kuhakikisha wanachangia katika kutoa ajira kwa vijana ili kushiriki uchumi kupitia bunifu zao.

NA MWANDISHI WETU,NKASI,RUKWA

IKIADHIMISHA Siku ya Mbolea Duniani, Mamlaka ya Udhibiti wa Mbolea Tanzania (TFRA), ikiongozwa na Mkurugenzi Mtendaji Joel Laurent, imefanya ziara ya mafunzo katika Shamba la Sumry (Msipazi Farm), kwa lengo la kujifunza teknolojia mpya za kilimo zinazoongeza uzalishaji na tija.

Ziara hiyo iliyofanyika Oktoba 13, 2026, wilayani Nkasi, mkoani Rukwa ambapo washiriki wamepata fursa ya kujifunza teknolojia mpya za kilimo cha biashara.

Akizungumza na ujumbe huo, Salum Sumry amesisitiza umuhimu wa kupima afya ya udongo ambapo matokeo yake yatakuongoza kuamua aina ya virutubisho vinavyohitajika na udongo na zao..

Kupitia ziara hiyo, TFRA imesisitiza umuhimu wa wakulima kutumia mbolea bora kwa kuzingatia aina ya zao, hatua ya ukuaji na hali ya udongo, pamoja na matumizi sahihi ya pembejeo ili kuongeza mavuno na kupunguza gharama zisizo za lazima.

Ziara hiyo ni sehemu ya jitihada za Mamlaka kuimarisha uelewa wa wakulima na wadau kuhusu fursa zilizopo katika tasnia ya mbolea, hususan kwa vijana na wanawake, ili kuchochea ubunifu na maendeleo endelevu ya kilimo nchini.

MAMLAKA ya Udhibiti wa Mbolea Tanzania (TFRA) imewahakikishia wakulima wa kanda ya kaskazini kuwa mbolea zipo za kutosha kwa ajili ya msimu wa kilimo unaoendelea, huku jitihada za usambazaji zikiendelea kuimarishwa ili kuhakikisha pembejeo hiyo muhimu inawafikia wakulima kwa wakati.

Uhakika huo umetolewa kufuatia ziara ya maafisa wa TFRA katika maghala ya kampuni za mbolea jijini Dar es Salaam anbako ndio kwenye chanzo kikubwa cha mbolea kwa lengo la kujionea hali ya upatikanaji wa mbolea pamoja na mipango ya usambazaji wake katika maeneo mbalimbali hususan kanda ya Kaskazini.

Akizungumza wakati wa ziara hiyo, Mwakilishi wa kampuni ya ETG Inputs Limited, Rakesh Patel, amesema kampuni hiyo ina akiba ya kutosha ya mbolea kwa ajili ya msimu huu wa kilimo unaoelekea kumalizika yaani 2025/2026.

“Tunazo mbolea za kutosha kukidhi mahitaji ya wakulima tunaowahudumia kwa msimu huu wa kilimo unaoendelea.

“Tayari usafirishaji unaendelea kuelekea katika mikoa ya kanda ya kaskazini ikiwemo Arusha, Kilimanjaro na Tanga,” amesema Patel.

Ameongeza kuwa lori lenye uwezo wa kubeba tani 30 za mbolea tayari limepakia na linaelekea katika mikoa hiyo ili kuhakikisha mbolea zinawafikia wasambazaji na hatimaye wakulima kwa wakati.

Aidha, akizungumza kwa niaba ya Mkurugenzi Mtendaji (TFRA) Meneja wa Tehama Robert Mtendamema amesema TFRA inaendelea kufanya ufuatiliaji wa karibu wa upatikanaji na usambazaji wa mbolea nchini ili kuhakikisha wakulima wanapata pembejeo hiyo muhimu kwa wakati na kwa bei inayowekwa na Mamlaka.

Mtendamema amesema zoezi la kutembelea na kukagua maghala linaendelea katika mikoa ya Dar es salaam na Kilimanjaro
ili kujiridhisha na uwepo wa mbolea tayari kwa kuwahudumia wakulima.

Vilevile akithibitisha upatikanaji wa mbolea mapema leo Meneja (TFRA) Kanda ya Kaskazini Bw. Gothard Liampawe amesema hali ya upatikanaji wa mbolea katika mkoa wa kilimanjaro unaendelea kuimarika ambapo jumla ya tani 118.5 za mbolea za kukuzia zimeuzwa na kusambazwa kwa wakulima katika Wilaya ya Moshi, Hai na Siha.

Aidha amesema jitihada zinaendelea kufanyika na Mamlaka ambapo kesho tarehe 17.04. 2026 tani 153.5 zitaendelea kuuzwa katika vituo mbalimbali vya usambazaji katika wilaya hizo.

Liampawe amesema kuwa ongezeko la matumizi ya mbolea kwa wakulima katika kanda hiyo umetokana na kuongezeka kwa watumiaji wa mbolea baada ya kampeni ya matumizi sahihi ya mbolea ya Mali Shambani,iliyofanyika kuanzia mwezi Oktoba 2025 hadi Machi 2026 na hivyo kuleta mwamko mkubwa kwa wakulima kutumia mbolea.

NA MWANDISHI WETU,KILIMANJARO

WAKULIMA Kanda ya Kaskazini, hususan mkoa wa Kilimanjaro wamehakikishiwa upatikanaji wa mbolea ya kutosha kwa msimu huu wa kilimo, hali inayoashiria kuimarika kwa sekta hiyo muhimu ya uzalishaji wa chakula.

Amesema TFRA kwa kushirikiana na wadau wa sekta ya kilimo wameweka mikakati madhubuti ya kuhakikisha mbolea inasambazwa kwa wakati, inapatikana kwa wingi na kwa bei nafuu ili kuwasaidia wakulima kuongeza tija katika uzalishaji.

“Kwa sasa hakuna uhaba wa mbolea. Ipo ya kutosha katika maeneo mbalimbali ya Kanda ya Kaskazini, na wakulima wanahimizwa kuitumia ipasavyo ili kuongeza mavuno,” alisema Liampawe.

Aidha, amesisitiza umuhimu wa wakulima kununua mbolea kutoka kwa wauzaji waliothibitishwa ili kuepuka bidhaa zisizo na ubora, pamoja na kufuata maelekezo ya wataalamu wa kilimo kuhusu matumizi sahihi ya pembejeo hizo.

Sambamba na hilo, Liampawe ametoa onyo kali kwa Mawakala na wasambazaji wa mbolea wanaokiuka taratibu, akisisitiza kuwa hatua kali za kisheria zitachukuliwa dhidi ya yeyote atakayehusika na uuzaji wa mbolea feki, kupandisha bei kiholela au kuhujumu upatikanaji wa pembejeo hiyo muhimu.

Amesema TFRA itaendelea kufanya ukaguzi wa mara kwa mara kwa wauzaji na maghala ya mbolea ili kuhakikisha wanazingatia viwango vilivyowekwa, huku akiwataka wakulima kutoa taarifa kwa mamlaka husika pale wanapobaini vitendo vya udanganyifu.

Pamoja na mambo mengine,

juhudi za serikali kupitia TFRA pamoja na ushirikiano wa wadau zimeleta mafanikio chanya, hali inayotoa matumaini kwa wakulima wa Kanda ya Kaskazini kupata mavuno bora katika msimu huu wa kilimo.
]]> https://demokrasia.co.tz/2026/04/16/tfra-yawahakikishia-wakulima-kanda-ya-kaskazini-upatikanaji-mbolea-ya-kutosha-msimu-huu-wa-kilimo/feed/ 0 https://demokrasia.co.tz/2026/03/30/wakulima-waonesha-kwa-vitendo-ubora-wa-kilimo-ikolojia/?utm_source=rss&utm_medium=rss&utm_campaign=wakulima-waonesha-kwa-vitendo-ubora-wa-kilimo-ikolojia https://demokrasia.co.tz/2026/03/30/wakulima-waonesha-kwa-vitendo-ubora-wa-kilimo-ikolojia/#respond Mon, 30 Mar 2026 08:17:30 +0000 https://demokrasia.co.tz/?p=22405 NA MAGENDELA HAMISI,ARUSHA

< WAKULIMA mkoani hapa ambao wamepata mafunzo ya Kilimo Ikolojia wameonesha kwa vitendo kwamba Tanzania inaweza kuachana na matumizi ya viuatilifu na mbolea za viwandani.

Kwa mujibu wa George Ndege ambaye ni miongoni mwa wakulima wa Kilimo Ikolojia, Karatu mkoani hapa amebainisha kwamba Kilimo Ikolojia ambacho kinatumia pembejeo asili, zisizo za viwandani kimekuwa na faida kubwa kiafya kwa walaji na ulinzi wa ardhi kulingana na mabadiliko ya tabia nchi.



Ndege amesema katika eneo lake la ekari 10 amekuwa akilima mboga mbonga, kahawa na ufugaji nyuki na anabaisha kwa kwamba mboga anazolima zimekuwa zikihitajika zaidi kutokana kwamba ni bora zaidi kuliko zile zinazokuzwa kupitia mbolea za viwandani.



“Hapa kwangu nalima mbogamboga, kahawa kwa kutumia mbolea samadi na madawa ya asili kwa kuzitengeza mwenyewe na kufanya kuwa salama zaidi kwa mlaji tofauti na zile zinazokuzwa kwa viwatilifu na mbolea za viwandani.

Amesema soko lake kubwa baada ya kuvuna ni katika hoteli za kitalii zilizoko Karatu mkoani Arusha na zimempa mafanikio lukuki ikiwemo kumuongezea kipato na kujenga baadhi ya nyumba za kulala wageni hapo Karatu.



Pia amebainisha kwamba amekuwa na uhakika wa soko ingawa anashindwa kutoleza kwa maana mahitaji ni makubwa kwani kwa sasa anahudumia hoteli tano tu licha ya kuwepo hoteli za kitalii zaidi ya 80 katika viunga hivyo

Naye, Mzee Modest Fantee, mkulima kutoka kijiji cha Endagem, Karatu mkoani Arusha ameweka wazi kwamba kupitia kilimo Ikolojia amekuwa akipata mazao lukuki bila kutumia kilimo kinacholeta athari katika ardhi.

Ameeleza kuwa,Elimu ya Kilimo Ikolojia nimeipata kutoka taasisi ya IDP, ambayo imekuwa msaada mkubwa kwetu kwani wanatupatia mbegu za asili na kutunzishia mfumo wa kuweka benki za mbegu vijijni na hapa kwangu nina benki ya mbegu na zinalindwa kwa njia ya asili.



“Kwa kutumia kilimo Ikolojia hata familia yangu inakuwa na chakula cha kutosha chenye lishe bora kutokana ukuaji wake haukuwa wa viuatilifu vyenye kemikali, hapa natumia mbolea ya ng’ombe na viwatilifu vya asili ninavyotengeneza mwenyewe.

“Nashukuru pia baada ya sisi kuanza kutumia za Kilimo Ikolojia, tumeanza pia kuwafundisha wengi na kwetu tumekuwa kama darasa, hivyo elimu hii inaendelea kusambaa maeneo mengine ndani ya Kata yetu na nje,” amesema.

Pia, Adili Msangi ambaye anajishughulisha na kilimo Ikolojia pamoja, ufugaji, utengenezaji wa mbolea hai na viwatilifu vya asili na uhifadhi wa mbegu asili, wilayani Karatu, anakiri kuwa kutumia mifumo ya kilimo endelevu, imewasaidia kuwa na uzalishaji wa mazao salama kwa matumizi ya binadamu na utunzaji wa mazingira.

“Kwakweli Kilimo Ikolojia kimetusaidia kutupa matokeo mazuri katika ardhi kwa kupata mazao salama kwani tunatumia mbolea asili zinzotengenezwa kwa mifupa ya wanyama, pamoja na mabaki ya mazao ambayo kwa wengine wanaona ni takataka nasi tunazibadilisha na kuwa kitendea kazi na kutupa matokeo mazuri shambani.

“Aidha tunatumia mkojo wa ng’ombe ambao tunauvundika na mwisho wa siku unakuwa ni kiuatilifu na hiyo imekuwa ikivutia wakulima wengi kujia kufunza na kwenda kuitumia kwao na kuachana na viwatilifu vyenye kemilikali.

“Tunatumia viwatilifu na mbolea za asili lengo ni kuhakikisha tunapata mazao salama kwa matumizi ya binadamu lakini pia kilimo Ikolojia hakiui wadudu bali kinafukuza lakini ukitumia za viwandani vinaua wadudu wote wakiwemo wale wanaopevusha mazao wakiwemo nyuki na vipepeo, amesema.

Amesema tangu apate elimu ya kilimo Ikolojia mwaka 2017 hadi sasa amekuwa na mafanikio makubwa shambani na wigo mpana wa kusambaza mbegu asili kwa wakulima wengine ingawa changamoto kubwa anayopata ni ukosefu wa mashine ya uchakataji mifupa kwa ajili ya kutengeneza mbole inayogharimu Sh. Milioni 12.

]]> https://demokrasia.co.tz/2026/03/30/wakulima-waonesha-kwa-vitendo-ubora-wa-kilimo-ikolojia/feed/ 0 https://demokrasia.co.tz/2026/03/26/taarifa-kwa-vyombo-vya-habari/?utm_source=rss&utm_medium=rss&utm_campaign=taarifa-kwa-vyombo-vya-habari https://demokrasia.co.tz/2026/03/26/taarifa-kwa-vyombo-vya-habari/#respond Thu, 26 Mar 2026 19:31:26 +0000 https://demokrasia.co.tz/?p=22323 MBEYA,TANZANIA

JUMATANO MACHI 26,2026

MAMLAKA ya Udhibiti wa Mbolea Tanzania (TFRA) kwa kushirikiana na vyombo vya ulinzi na usalama pamoja na Serikali za Mitaa (Halmashauri) imeendelea kudhibiti vitendo vya uhalifu vinavyohusiana na uchakachuzi wa mbolea nchini kwa kuweka mifumo imara ya ukusanyaji na upashanaji wa taarifa pale vitendo hivyo vinapojitokeza.

Uchakachuzi wa mbolea ni hujuma kubwa inayodhoofisha juhudi za wakulima na kuathiri uchumi wa taifa kwa ujumla.

Kwa mujibu wa Joshua Ng’ondya ,Meneja wa Kanda,Nyanda za Juu Kusini Serikali haitavumilia vitendo hivyo na imejipanga kuhakikisha vinakomeshwa kabisa.

Aidha Meneja huyo wa Kanda ameeleza kuwa,Katika kuhakikisha udhibiti madhubuti, TFRA imeanzisha mfumo wa ufuatiliaji wa wafanyabiashara wanaotiliwa mashaka kwa kuchunguza mwenendo wa mauzo yao ya mbolea ili kubaini ukiukwaji wa Sheria na Kanuni.

“Mamlaka imeweka mtandao mpana wa wasiri katika maeneo mbalimbali nchini ambao hutoa taarifa kwa wakati kuhusu vitendo vya uchakachuzi wa mbolea na ukiukwaji mwingine wa Sheria ya mbolea

“Hatua hii imewezesha kuchukuliwa kwa hatua za haraka dhidi ya wahusika, ikiwa ni pamoja na kuwafikisha katika vyombo vya dola na kuwatoza faini kali kwa mujibu wa sheria na Kanuni

“TFRA inatoa wito kwa wafanyabiashara wote wa mbolea kuendesha shughuli zao kwa kuzingatia sheria, kanuni na miongozo iliyopo ikiwemo ya utekelezaji wa mpango wa ruzuku.” amefafanua Meneja huyo

Katika hatua nyingine Meneja huyo amesema Mamlaka inaonya kuwa ukiukwaji wowote utachukuliwa kwa uzito mkubwa, na wahusika watachukuliwa hatua kali, ikiwa ni pamoja na kuwafungulia mashitaka yakiwemo ya uhujumu Uchumi.

Kwa upande wa wakulima, Meneja huyo amekwenda mbali zaidi kwa kuwasihi wakulima kununua mbolea kupitia mfumo rasmi wa usambazaji wa mbolea.

“Ununuzi wa mbolea nje ya mfumo huo huongeza hatari ya kupata mbolea isiyo na ubora na kuchochea vitendo vya uhalifu.” amesisitiza

Amesema kuwa, Serikali inasimamia ubora wa mbolea kuanzia inapowasili nchini hadi inapomfikia mkulima, hivyo ni muhimu kufuata utaratibu uliowekwa.

” Wakulima na wananchi kwa ujumla wanahimizwa kutoa taarifa kwa Mamlaka husika wanapobaini vitendo vya uuzaji wa mbolea nje ya mfumo rasmi au uchakachuzi, ili hatua stahiki ziweze kuchukuliwa kwa wakati.”amejinasibu Meneja huyo wa FRA

TFRA inasisitiza kuwa itaendelea kushirikiana na wafanyabiashara waadilifu pamoja na wananchi katika kupambana na vitendo hivi viovu.

Sambamba na hayo yote,ametanabaisha kuwaMamlaka itaendelea kuimarisha ulinzi katika maeneo ya mipakani kwa kushirikiana na vyombo vya ulinzi na usalama ili kuzuia uingizwaji na usambazaji wa mbolea zisizo halali.

“Mamlaka inaamini kuwa ushirikiano wa pamoja na uimarishaji wa mifumo ya utoaji taarifa ni nguzo muhimu katika kutokomeza hujuma za mbolea nchini.” amehitimisha Meneja huyo

]]> https://demokrasia.co.tz/2026/03/26/taarifa-kwa-vyombo-vya-habari/feed/ 0 https://demokrasia.co.tz/2026/03/26/tfra-yakemea-vikali-vitendo-vya-uchakachuzi-mbolea-nchini/?utm_source=rss&utm_medium=rss&utm_campaign=tfra-yakemea-vikali-vitendo-vya-uchakachuzi-mbolea-nchini https://demokrasia.co.tz/2026/03/26/tfra-yakemea-vikali-vitendo-vya-uchakachuzi-mbolea-nchini/#respond Thu, 26 Mar 2026 17:06:37 +0000 https://demokrasia.co.tz/?p=22318 NA MWANDISHI WETU,MBEYA

MAMLAKA ya Udhibiti wa Mbolea Tanzania (TFRA) kwa kushirikiana na vyombo vya ulinzi na usalama pamoja na Serikali za Mitaa (Halmashauri) imeendelea kudhibiti vitendo vya uhalifu vinavyohusiana na uchakachuzi wa mbolea nchini kwa kuweka mifumo imara ya ukusanyaji na upashanaji wa taarifa pale vitendo hivyo vinapojitokeza.

Uchakachuzi wa mbolea ni hujuma kubwa inayodhoofisha juhudi za wakulima na kuathiri uchumi wa taifa kwa ujumla.

Kwa mujibu wa Joshua Ng’ondya ,Meneja wa Kanda,Nyanda za Juu Kusini Serikali haitavumilia vitendo hivyo na imejipanga kuhakikisha vinakomeshwa kabisa.

Aidha Meneja huyo wa Kanda ameeleza kuwa katika kuhakikisha udhibiti madhubuti TFRA imeanzisha mfumo wa ufuatiliaji wa wafanyabiashara wanaotiliwa mashaka kwa kuchunguza mwenendo wa mauzo yao ya mbolea ili kubaini ukiukwaji wa Sheria na Kanuni.

“Mamlaka imeweka mtandao mpana wa wasiri katika maeneo mbalimbali nchini ambao hutoa taarifa kwa wakati kuhusu vitendo vya uchakachuzi wa mbolea na ukiukwaji mwingine wa Sheria ya mbolea

“Hatua hii imewezesha kuchukuliwa kwa hatua za haraka dhidi ya wahusika, ikiwa ni pamoja na kuwafikisha katika vyombo vya dola na kuwatoza faini kali kwa mujibu wa sheria na Kanuni

“TFRA inatoa wito kwa wafanyabiashara wote wa mbolea kuendesha shughuli zao kwa kuzingatia sheria, kanuni na miongozo iliyopo ikiwemo ya utekelezaji wa mpango wa ruzuku.” amefafanua Meneja huyo

Katika hatua nyingine Meneja huyo amesema Mamlaka inaonya kuwa ukiukwaji wowote utachukuliwa kwa uzito mkubwa, na wahusika watachukuliwa hatua kali, ikiwa ni pamoja na kuwafungulia mashitaka yakiwemo ya uhujumu Uchumi.

Kwa upande wa wakulima, Meneja huyo amekwenda mbali zaidi kwa kuwasihi wakulima kununua mbolea kupitia mfumo rasmi wa usambazaji wa mbolea.

“Ununuzi wa mbolea nje ya mfumo huo huongeza hatari ya kupata mbolea isiyo na ubora na kuchochea vitendo vya uhalifu.” amesisitiza

Amesema kuwa, Serikali inasimamia ubora wa mbolea kuanzia inapowasili nchini hadi inapomfikia mkulima, hivyo ni muhimu kufuata utaratibu uliowekwa.

” Wakulima na wananchi kwa ujumla wanahimizwa kutoa taarifa kwa Mamlaka husika wanapobaini vitendo vya uuzaji wa mbolea nje ya mfumo rasmi au uchakachuzi, ili hatua stahiki ziweze kuchukuliwa kwa wakati.”amejinasibu Meneja huyo wa FRA

TFRA inasisitiza kuwa itaendelea kushirikiana na wafanyabiashara waadilifu pamoja na wananchi katika kupambana na vitendo hivi viovu.

Sambamba na hayo yote,ametanabaisha kuwaMamlaka itaendelea kuimarisha ulinzi katika maeneo ya mipakani kwa kushirikiana na vyombo vya ulinzi na usalama ili kuzuia uingizwaji na usambazaji wa mbolea zisizo halali.

“Mamlaka inaamini kuwa ushirikiano wa pamoja na uimarishaji wa mifumo ya utoaji taarifa ni nguzo muhimu katika kutokomeza hujuma za mbolea nchini.” amehitimisha Meneja huyo

]]> https://demokrasia.co.tz/2026/03/26/tfra-yakemea-vikali-vitendo-vya-uchakachuzi-mbolea-nchini/feed/ 0 https://demokrasia.co.tz/2026/03/05/tfra-yawajengea-uwezo-wazalishaji-mbolea-nchini/?utm_source=rss&utm_medium=rss&utm_campaign=tfra-yawajengea-uwezo-wazalishaji-mbolea-nchini https://demokrasia.co.tz/2026/03/05/tfra-yawajengea-uwezo-wazalishaji-mbolea-nchini/#respond Wed, 04 Mar 2026 21:41:43 +0000 https://demokrasia.co.tz/?p=21987 NA MWANDISHI WETU,MOROGORO



MAMLAKA ya Udhibiti wa Mbolea Tanzania (TFRA) imeendesha mafunzo maalum kwa wazalishaji wa mbolea wenye viwanda vya kati, vidogo na vidogo sana kwa lengo la kuwajengea uwezo na kuongeza ufanisi katika uzalishaji wa mbolea bora nchini.

Mafunzo hayo yamefanyika Machi 02 hadi 03 2026 mjini Morogoro, yakilenga kuwapatia wazalishaji uelewa katika maeneo mbalimbali ikiwemo uzalishaji wa mbolea yenye ubora, kuzingatia viwango vinavyotakiwa pamoja na matumizi ya teknolojia sahihi ili kuzalisha bidhaa zenye tija kwa wakulima.





Wataalam kutoka taasisi mbalimbali walitoa mada katika mafunzo hayo ikiwemo Mamlaka ya Udhibiti wa Mbolea Tanzania (TFRA), Shirika la Kuhudumia Viwanda Vidogo Tanzania (SIDO), Taasisi ya Uhandisi na Ubunifu wa Teknolojia Tanzania (TEMDO) pamoja na Shirika la Viwango Tanzania (TBS).

Aidha, washiriki walipata fursa ya kujifunza kuhusu upatikanaji wa mitaji na huduma za kifedha kupitia taasisi isiyo ya kiserikali ya Private Agricultural Sector Support (PASS), inayolenga kuwezesha uwekezaji katika sekta ya kilimo.

Mafunzo hayo yamehudhuriwa na wazalishaji wa mbolea kutoka mikoa ya Dar es Salaam, Pwani, Morogoro, Iringa, Geita, Mwanza, Simiyu na Dodoma.

Aidha, mafunzo kama haya yataendelea kufanyika Machi 5 na 6 , 2026 jijini Arusha, yakitarajiwa kuwahusisha wazalishaji wa mbolea kutoka mikoa ya Tanga, Kilimanjaro, Arusha, Singida na Manyara, ikiwa ni sehemu ya jitihada za kuimarisha uzalishaji wa mbolea bora nchini.

]]> https://demokrasia.co.tz/2026/03/05/tfra-yawajengea-uwezo-wazalishaji-mbolea-nchini/feed/ 0 https://demokrasia.co.tz/2026/02/07/wakulima-wilayani-mbozi-wahakikishiwa-upatikanaji-wa-mbolea/?utm_source=rss&utm_medium=rss&utm_campaign=wakulima-wilayani-mbozi-wahakikishiwa-upatikanaji-wa-mbolea https://demokrasia.co.tz/2026/02/07/wakulima-wilayani-mbozi-wahakikishiwa-upatikanaji-wa-mbolea/#respond Sat, 07 Feb 2026 19:24:39 +0000 https://demokrasia.co.tz/?p=21763

NA MWANDISHI WETU,MBOZI,SONGWE

MAMLAKA ya Udhibiti wa Mbolea Tanzania (TFRA) imewahakikishia wakulima wa Wilaya ya Mbozi mkoani Songwe na kuwa mbolea zote za kupandia, kukuzia na kubebeshea kwa msimu wa kilimo zinapatikana kwa wingi na kwa wakati.



Mamlaka imefanya ufuatiliaji maalum Wilaya ya Mbozi ili kubaini hali halisi ya upatikanaji na matumizi ya mbolea. Ufuatiliaji huo umebaini kuwepo kwa zaidi ya tani 3,544 za mbolea mbalimbali zinazouzwa katika maduka ya wafanyabiashara waliothibitishwa.

Aidha, mamlaka ilitembelea mashamba ya wakulima waliolalamikia matumizi ya mbolea aina ya DAP ili kuchunguza hali ya mazao shambani pamoja na kubaini kama manunuzi ya mbolea hiyo yalifanyika kupitia mfumo rasmi wa ruzuku.



Katika zoezi hilo, TFRA ilitoa elimu kwa wakulima kuhusu matumizi sahihi ya mbolea kwa kuzingatia kanuni bora za kilimo, ikiwemo umuhimu wa kununua mbolea kupitia mfumo wa ruzuku kwa kutumia namba za mkulima, pamoja na kuchagua mbolea sahihi kulingana na hatua ya ukuaji wa zao, hususan kwa mazao yaliyokuwa tayari yanaingia hatua ya kuweka mbolea ya kukuzia.



Mafunzo hayo yalitolewa kwa wakulima 541 wa Kata za Mahenje, Halungu, Magamba na Itaka katika Halmashauri ya Wilaya ya Mbozi, ambapo wakulima hao wamepatiwa elimu juu ya umuhimu wa kupima afya ya udongo kabla ya matumizi ya mbolea.

Elimu hiyo inalenga kumuwezesha mkulima kutambua virutubisho vilivyopo na vinavyokosekana kwenye udongo wake, hatua inayosaidia kuchagua mbolea inayofaa na kuongeza tija katika uzalishaji wa mazao.



Akizungumza wakati wa zoezi hilo,Ofisa Udhibiti Ubora Mwandamizi wa TFRA, Chrysanthus Funda, amesema kupima sampuli ya udongo humsaidia mkulima kuchagua mbolea sahihi kulingana na mahitaji ya udongo wake, hivyo kuepusha matumizi ya mbolea isiyofaa ambayo husababisha mbolea kuonekana kutofanya kazi ipasavyo.

Amefafanua kuwa mara nyingi changamoto ya mbolea kudaiwa kutokuwa na ubora hutokana na kutotumika kwa mbolea inayolingana na mahitaji ya udongo husika.

Kwa upande wake,Ofisa Udhibiti Ubora wa TFRA, Mushoborozi Christian, amewahimiza wakulima kuhakikisha wanasajili naÿ kuhuisha taarifa zao katika mfumo wa ruzuku ya mbolea, akieleza kuwa usajili huo ni msingi wa mkulima kupata pembejeo kwa wakati, kwa bei nafuu na zenye ubora unaothibitishwa na Serikali.

Ameongeza kuwa kununua mbolea nje ya mfumo rasmi huwaweka wakulima katika hatari ya kupata mbolea isiyokidhi viwango, hali inayosababisha hasara na kushuka kwa uzalishaji.

Mushoborozi amebainisha kuwa TFRA imeendelea kuchukua hatua kali za kisheria dhidi ya watu wanaojihusisha na uuzaji wa mbolea nje ya mfumo rasmi, ikiwemo kufutiwa leseni, huku akiwataka wakulima kutoa taarifa pindi wanapobaini vitendo hivyo.

Naye Yohana Kibona, mkulima kutoka Kijiji cha Halungu, ameishukuru TFRA kwa mafunzo hayo, akisema yameongeza uelewa wa wakulima kuhusu mbolea bora na umuhimu wa kununua pembejeo kupitia mfumo rasmi wa ruzuku.

]]> https://demokrasia.co.tz/2026/02/07/wakulima-wilayani-mbozi-wahakikishiwa-upatikanaji-wa-mbolea/feed/ 0 https://demokrasia.co.tz/2025/12/20/elimu-matumizi-sahihi-ya-pembejeo-za-kilimo-yawanufaisha-wakulima/?utm_source=rss&utm_medium=rss&utm_campaign=elimu-matumizi-sahihi-ya-pembejeo-za-kilimo-yawanufaisha-wakulima https://demokrasia.co.tz/2025/12/20/elimu-matumizi-sahihi-ya-pembejeo-za-kilimo-yawanufaisha-wakulima/#respond Sat, 20 Dec 2025 07:36:30 +0000 https://demokrasia.co.tz/?p=21386 NA MWANDISHI WETU,MAKAMBAKO,NJOMBE



IMEELEZWA kuwa elimu ya matumizi sahihi ya pembejeo za kilimo na mbolea imewawezesha wakulima nchini kujiandaa kununua na kutumia mbolea kulingana na mahitaji halisi ya udongo na zao husika na hivyo kuongeza tija mashambani pamoja na kupunguza gharama zisizo za lazima kwa mkulima.



Kauli hiyo imetolewa Desemba 17,2025 na Mkurugenzi Mtendaji wa Mamlaka ya Udhibiti wa Mbolea Tanzania (TFRA),Joel Laurent wakati wa utekelezaji wa majukumu ya kila siku ya mamlaka ya kukagua na kuhakikisha upatikanaji wa mbolea kwa wakati na kwa ubora unaotakiwa uliofanyika katika Halmashauri ya Mji wa Makambako, mkoani Njombe.



Akizungumza katika ghala la kampuni ya OCP Tanzania Mkurugenzi Mtendaji huyo wa TFRA amewasisitiza wakulima kutojihusisha na ununuzi wa mbolea nje ya mfumo wa ruzuku na kueleza mbolea zote zinapatikana kupitia mfumo huo na zinawafikia wakulima kwa bei elekezi.



Naye Ofisa Udhibiti Ubora wa TFRA, Heneriko Renatus, amesema Wizara ya Kilimo kwa kushirikiana na taasisi zake ikiwemo TFRA inaendelea kutoa elimu kwa wakulima kupitia kampeni ya “Mali shambani” inayolenga kuwajengea uwezo wakulima katika kuboresha shughuli zao za kilimo.

Ameeleza kuwa, kupitia kampeni hiyo wakulima wanahimizwa kutumia lishe linganifu kwa viwango sahihi katika hatua za kupandia, kukuzia na kuzalishia, ili kuhakikisha mimea inapata virutubisho kwa wakati unaofaa.



Kwa upande wake, Meneja wa OCP Makambako, Charles Modest, amesema kwa sasa ghala la kampuni hiyo lina tani 3,000 za mbolea na limepokea tani 2,000 nyingine za mbolea za kupandia aina ya TSP na NPSZN, zitakazosambazwa kwa Mawakala na wakulima wa Mkoa wa Njombe na wilaya zake.



]]> https://demokrasia.co.tz/2025/12/20/elimu-matumizi-sahihi-ya-pembejeo-za-kilimo-yawanufaisha-wakulima/feed/ 0